اینستاگرام کالج مدیریت را دنبال کنید
/ در مدیریت / توسط
آخرین زمان ویرایش:

سازمان های مجازی

زمان مطالعه: ۷ دقیقه

سازمان های مجازی ، فناوری اطلاعات توانسته است بر محدودیت زمان و مکان فایق آید و سازمان مجازی را به یک واقعیت تبدیل نماید. مفهوم مجازی دلالت بر چیزی دارد که در واقعیت وجود ندارد. بنا براین در یک تعریف ساده، سازمان مجازی عبارت است از:
شبکه ای از سازمان ها که با بهره مندی از فناوری اطلاعات به اشتراک مهارت ها، هزینه و دسترسی به بازارهای مختلف می پردازند را سازمان مجازی گویند.

از جنبه دیگر، سازمان مجازی اشاره به سازمانی دارد که دارای حیطه فیزیکی روشن نیست مانند سازمانی که از نظر جغرافیایی گسترده و امورات خود را از طریق ارتباطات الکترونیک هماهنگ می نماید. در هر دو تعریف بالا به فناوری اطلاعات به عنوان عامل تعدیل کننده زمان و مکان در سازمان مجازی اشاره میشود.
سازمان مجازی نمونه خاصی از سازمان شبکه ای است. بسیاری از سازمان های کوچک دریافته اند که میتوانند بخشی از یک سازمان مجازی باشند که از این طریق از منابع و منافع سازمان های بزرگ و از چابکی و استقلال سازمان های کوچک بهره مند می شوند.
سازمان مجازی سازمانی است که در مکان مشخص و توسط کارکنان رسمی اداره نمیشود، بلکه سازمان مجازی در واقع یک نظام مدیریتی مرکزی است که عملیات مورد نیاز را توسط سازمان ها و اشخاص ثالثی طراحی و هدایت میکند.
در واقع سازمان شبیه به یک جعبه قرارداد است. فناوری اطلاعات این امکان را فراهم میکند تا افراد بدون آن که در مکان خاصی به نام سازمان گرد هم آیند، وظایف سازمانی خود را در هر مکان، منزل، خودرو، پارک و … و در قالب یک سازمان مجازی انجام دهند.

سازمان های مجازی چیست؟

یک سازمان مبتنی بر شبکه است. برای اینکه یک سازمان خود را از ساختار موجود خارج ساخته و به حالت مجازی درآید نیازمند تغییرات سازمانی و تجدید ساختار در فرایندها و عملکردهای سازمانی است که این امر با توجه به مقاومت طبیعی افراد در مقابل تغییر بسیار مشکل خواهد بود.با تعریف کامل‌تری می‌توان بیان کرد که سازمان مجازی یک نوع خاصی از سازمان شبکه‌ای است که با استفاده از آخرین فناوریهای ارتباطی و اطلاعاتی مانند اینترنت و اینترانت مراودت و همکاری با اشخاص و سازمانهای دیگر را خارج از فضا، زمان و مرزهای سازمانی امکان‌پذیر می‌سازد.

ویژگیهای خاص سازمانهای مجازی

الف- ساختارهای افقی: ظهور سازمانهای افقی به عنوان پاسخی به تشدید رقابت در محیط های عملیاتی است که توسط افزایش رقابت جهانی و پیشرفتهای اخیر در فناوری اطلاعات و حمل و نقل ایجاد شده است. افقی شدن سازمانها سطوح مدیریت در سازمان را کاهش می دهد و منابع انسانی را پراکنده می کند. کارکنان کاملاً متحرک هستند و حتی در خانه هم محل کار خاصی ندارند. در طول روز به محلهای کار مربوط به مشتری می روند و تلفن وکامپیوترکیفی را به همراه دارند.

ب- جهانی شدن و نداشتن مرز مشخص: با توجه به گسترش تجارت جهانی و شبکه ارتباط فرا مرزی، دیگر شرکتها سازمانها جنبه محلی بودن خود را از دست می دهند و در چرخه فرایند بین المللی قرار می گیرند.

ج- ارتباط الکترونیکی و ماشینی: عصر آینده عصر ارتباطات است؛ اما نه ارتباطی از جنس گذشته بلکه ارتباطاتی که به وسیله ابزار آلات ماشینی مانند کامپیوتر انجام خواهد شد. در این سازمانها دیگر از تعاملهای گرم گذشته خبری نیست، بلکه کارفرمایان و نه رهبران سازمان با استفاده از کامپیوترهای شخصی با هر فرد دلخواه ارتباط برقرار می کنند. فروشندگان می توانند به وسیله یک شبکه محلی با هم ارتباط داشته باشند. براساس این خاصیت ارتباطات کامپیوتری به عنوان وسیله ای برای هدایت فعالیتهای اساسی سازمان و همزمان افزایش نقش ارتباطات رو در روی غیر رسمی با هدف حفظ یکپارچگی سازمان، جایگزین ارتباطات رو در رو افراد در سازمانهای سنتی خواهدشد.

د- همکاری و رقابت بین سازمانی و استفاده از منابع مشترک : شرکتهای مجازی به وسیله همکاری بین گروهی هم افزا نه تنها با هم همزیستی خواهند داشت، بلکه باعث رشد و پرورش یکدیگرمی شوند. در واقع یکی از اولین شاخصه های سازمان مجازی جمع شدن توان مالی و نیروی انسانی شرکت هایی است که این سازمان را تشکیل می دهند. شرکت های گوناگون با توانایی مختلف مالی و نیروی انسانی تشکیل سازمانی را می دهند که قادربه انجام کارهای بزرگ تر بوده و شرکت ها را قادر به درگیر شدن در پروژه های بسیار بزرگ تر می کند.

ه- در گیری پویا: درگیری پویا نگرشی است که” زمان” و” روابط انسانی” و “مدیریت” را وادار به بازنگری در مورد نگرشهای قبلی در رویارویی با تغییر سریع و مداوم می کند. پویایی در مقابل ایستایی، حاکی از رشد و فعالیت مداوم و درگیری در مقابل کناره گیری، معرف ارتباط زیاد با دیگران است.

 

سازمان های مجازی

سازمان های مجازی – کالج مدیریت

 

و- غیر متمرکز بودن از نظر مکانی: یکی از شاخصه های سازمان مجازی، پخش بودن آن ها از نظر مکانی می باشد، چون ارتباطات بین شرکت ها با استفاده از فناوری ارتباطات صورت می گیرد، دیگر نیازی به ساکن بودن افراد در یک مکان و یا داشتن یک مکان مشخص برای انجام تمامی کارها نمی باشد، به همین دلیل شکل سنتی سازمان ها از بین می رود و یا حداقل نیازی به آن نیست.

ر- متغیر بودن شرکاء: یک سازمان مجازی می تواند هر روز به یک نوعی شکل گیرد، می تواند قسمتی از سازمان مجازی باشد و می تواند این سازمان مجازی ازشرکت های دیگر تشکیل شود، در اصل یک سازمان هرگاه که لازم باشد برای انجام یک کار جدید می تواند به وجود آید.

ز- همسانی و برابری شرکاء: به دلیل نیازی که شرکاء در این گونه سازمان ها به یک دیگر دارند باعث ایجاد برابری بیشتر بین شرکاء در این سازمان ها می شود، هر شریکی در این کار گروهی، کار مربوط به خود را انجام داده، نقش خود را ایفا کرد و سعی خود را برای بهتر شدن تولید انجام می دهد و به این طریق فرهنگ شریک کردن یک دیگر از توانایی ها و اطلاعات جای فرهنگ قبلی کنترل را می گیرد و هر شریکی براساس تخصصی که دارد، در زمانی از تولید و یا طراحی محصول رهبری گروه را به عهده می گیرد. به عنوان نمونه شرکت تویوتا از طریق فناوری اطلاعات ادغام افقی را در سرتاسر سازمان خود و همچنین با عرضه کنندگان پیاده سازی کرده است که از طریق EDI,MPS  برنامه دریافت مواد مطابق تولید قرار داده  است و از این طریق توانسته انبار شرکت خود را حذف کرده و هزینه را تا حد بسیار زیادی کاهش دهد . به بیان دیگر میتوان گفت راز وفقیت یک سازمان مجازی تبادل اطلاعات بین سازمان ها، عرضه کنندگان و شریک های پیمانکار است.

انواع سازمان های مجازی

سازمان‌های متحد: پایه و اساس سازمان‌های متحد، ایجاد شبکه‌ای افقی در میان شرکا است. این سازمان‌ها، جایگزین سازمان‌های عمودی سنتی است که در آن تمام قدرت در یک واحد متمرکز شده و کارکنان فقط دستورات را اجرا می‌کردند. در نوع متحد سازمان‌های مجازی، هریک از شرکا (یک‌سازمان مستقل)، فعالیت‌های متفاوت، اما مرتبط با سازمان مجازی را انجام می‌دهد. در حقیقت، توانایی‌های اصلی شرکا برای ایجاد اثر هم‌افزایی برای سازمان مجازی ترکیب می‌شود. به‌عنوان مثال، جنبه‌های بازاریابی می‌تواند ازسوی سازمان مجازی انجام شود، در حالی که تولید، مونتاژ و تحویل محصول می‌تواند توسط شرکای آن انجام شود.

سازمان‌های بلامکان: در یک سازمان بلامکان، اعضا و کارکنان با وجود اینکه به لحاظ جغرافیایی پراکنده‌اند، توسط فناوری ارتباطات به هم متصل هستند. با این حال، تفکیک فیزیکی اعضا معمولا ازسوی دیگران که آنها را به‌عنوان یک واحد می‌بینند، مشهود نیست. ارتباطات تلفنی، ویدئو کنفرانس، ایمیل و سایر موارد ارتباطات مجازی، سازمان‌های مجازی را قادر می‌سازد تا مشتریان را به این باور برسانند که همه کارکنان در یک شرکت کار می‌کنند. برای مثال، در سطح بین‌المللی، یک تغییر سیستم ممکن است زمانی به کار آید که تیم‌های مختلف در سراسر جهان با یک پروژه مشابه در زمان‌های مختلف سر و کار داشته باشند و هر گروه گزارش‌های پیشرفتی را برای تیم بعدی در مکان دیگری تهیه کند تا کار را ادامه دهند، تا زمانی که روز کاری خاتمه یابد. سرمایه‌گذاران نهادی خارجی (FIIs)، که در بازارهای مختلف اوراق بهادار در سراسر جهان فعالیت می‌کنند، شبیه سازمان‌های بلامکان هستند. 

سازمان‌های نامرئی: در سازمان نامرئی، ساختار فیزیکی مشابه دیگر سازمان‌ها وجود ندارد اما یک مکان کوچک به‌عنوان دفتر برای تعداد اندکی از کارکنان مورد استفاده قرار می‌گیرد. وظیفه اصلی این کارکنان این است که به تماس‌های تلفنی مشتریان که نیاز به کالا یا خدمات ارائه شده ازسوی این نوع سازمان مجازی دارند، پاسخ دهند. محصولات این نوع سازمان‌ها، عمدتا مجازی و قابل دانلود است. این سازمان‌ها از تلفن، به‌عنوان ابزار اولیه برای تبادل اطلاعات با مشتریان استفاده می‌کنند. پورتال BSNL Hungama شبیه به این نوع از سازمان‌های مجازی است. این نوع سازمان، هیچ نشانه‌ای از شعبه‌های خیابان‌های اصلی ندارد و از طریق شبکه‌ای از مراکز تماس و دفاتر پشتیبانی فعالیت می‌کند.

سازمان‌های واقعا مجازی: در این نوع سازمان‌ها که دارای ترکیبی از ویژگی‌های سازمان‌های متحد، بلامکان و نامرئی است، اینترنت بستر اصلی برای انجام کارها است. در واقع، اینترنت این سازمان‌ها را قادر ساخته تا محصولات یا خدمات خود را به مشتریان ارائه دهند. شرکت‌های انتشار کتاب اغلب از سازمان‌های واقعا مجازی برای فروش محصولات خود استفاده می‌کنند و کمیسیونی بابت نقش آنها در نمایش و فروش محصولاتشان به آنها پرداخت می‌کنند. به‌عنوان مثال، هنگامی که سفارشات برای این کتاب‌ها دریافت می‌شود، شرکت‌های مجازی معمولا از طریق انبارهای ناشران نسخه چاپی را ارسال می‌کنند. تحویل کالا، توسط عوامل مستقل اداره می‌شود. کتابفروشی آنلاین آمازون نمونه‌ای از سازمان‌های واقعا مجازی است.

ادمین

حدود 6 سالی هست که در زمینه آموزش رشته مدیریت به صورت تخصصی فعالیت می کند و علاقه زیادی به کسب تجربه در زمینه بازاریابی اینترنتی و تجارت الکترونیک دارد، یک کارآفرین خستگی ناپذیر است و با انرژی حیرت انگیزی تمام قسمت های کالج مدیریت را توسعه می دهد، به سبک حرفه ای و انحصاری خود زندگی می کند و خط فکری خاصی را همیشه دنبال می کند، او رفتار هایی کاملا متفاوت نسبت به سایر مدیرانی که تا به حال دیده اید دارد...

نوشته های مشابه

اختیارات سازمانی

اختیار چیست؟ اختیارات سازمانی ، هرگاه وجودی با اراده ی خود و مستقل از محیط عمل کند، و این عملکرد…

شاپیفای چیست؟

شاپیفای چیست؟ ، اگر به تازگی به دنبال پیدا کردن نرم افزار های سبد خرید هستید، بد نیست که نگاهی…